wat je vindt mag je delen

Toetsen: meer dan een cijfer?

Eindelijk, de grote stapel toetsen is nagekeken. Het gemiddelde ligt rond de 7 en er zijn maar een paar onvoldoendes. Prima toch? Morgen de toetsen uitdelen, kort bespreken, en doorgaan met de lesstof die wacht…

TestBovenstaande is iets wat aan de orde van de dag is in het onderwijs en waar docenten én leerlingen aan gewend zijn. ‘En zo zijn we langzaamaan terechtgekomen in een afrekencultuur waarin het verzamelen van cijfers en verantwoording afleggen centraler staan dan de leerling en zijn behoefte om te groeien. Dat kan anders.’ Zo staat het letterlijk in het blad Toets! (Ook gedeeltelijk te lezen op: http://www.toetsmagazine.nl/)

Het kan anders en het moet ook anders, denk ik. Want wat heeft een leerling aan een 5 als hij nog steeds niet snapt wat hij fout heeft gedaan? Wat heeft hij eraan als hij wél snapt wat hij fout heeft gedaan, maar hier niet op korte termijn mee aan de slag kan?

Hoe kunnen we dit oplossen? Leerlingen blijven toetsen tot ze wél een voldoende hebben? Dat is een mogelijkheid, maar kan leiden tot veel frustratie, zowel bij docent als leerling.  In het tijdschrift Toets! worden meerdere oplossingen besproken. Toetsen moeten goed geëvalueerd worden, moeten geen einddoel op zich zijn. Het moet een cyclisch proces zijn en met behulp van een taxonomie (bijvoorbeeld van Bloom, zie http://talentstimuleren.nl/thema/stimulerend-signaleren/rijke-leeractiviteiten/bloom) of de Toetsfeedbackwijzer (www.toetsmagazine.nl/eerder-in-toets)  heb je een goed hulpmiddel in handen om een goede toets te maken en meer inzicht te krijgen in wat een leerling wel en niet beheerst.

René Kneyber, docent wiskunde en auteur van onder andere Het Alternatief, legt uit in het blad Toets! dat hij zijn hele manier van lesgeven heeft omgegooid. Leerlingen kunnen meteen aan het werk met de feedback die ze gekregen hebben naar aanleiding van de toetsen. De toetsen zijn lang niet altijd voor een cijfer. De toetsen zijn ervoor, om beter inzicht in het kunnen van de leerling te krijgen en om daar op te kunnen inspelen.

Ik denk dat er genoeg ingrijpende en minder ingrijpende mogelijkheden zijn om het probleem rondom toetsing op te lossen. De hele lesstructuur omgooien, zoals René Kneyber doet, is fantastisch, maar niet zomaar te realiseren. Meer goede ideeën zijn te lezen in Toets! Een simpele en praktisch uit te voeren oplossing die bij mij werkt is om leerlingen in groepen te zetten als ze de toets terugkrijgen. Laat leerlingen zelf kijken naar hun fouten en met elkaar overleggen hoe het wél had gemoeten. Hierbij moeten er goede groepen gemaakt worden door de docent, maar daarna kunnen de leerlingen zelf aan het werk. En met het vooruitzicht op een verhoging van het cijfer zijn ze vaak erg gemotiveerd om serieus te kijken naar en te leren van hun fouten.



Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *